** Op 12 juni 2013 heeft Elmira in allerust en op een waardige manier afscheid genomen van het…

Het is al weer enkele weken geleden, maar het zit me nog steeds behoorlijk dwars. Hoe mensen met elkaar om denken te kunnen gaan. Hoe stigma en onwetendheid nog steeds wijd verspreid zijn.

Naar aanleiding van een eerder zeer prettig verlopen kennismakingsgesprek met de wethouder en beleidsambtenaar, werd de “WMOadviesgroep 789” uitgenodigd op een thema avond over de inzet van ervaringsdeskundigheid in de ketenzorg. Dus ging ik die avond samen met Chantal naar Gilze Rijen. Zo’n bijeenkomst is voor mij altijd spannend. Ik moet mijn eigen vertrouwde omgeving uit, maak kennis met een grote groep mensen, heb last van de grote hoeveelheid indrukken en input die ik moet zien te filteren. Kortom ik voel me erg kwetsbaar. En toch blijf ik telkens gaan. Omdat ik inmiddels ervaren heb dat mijn verhaal inzicht geeft aan anderen. Dat mijn verhaal er toe doet, dat ik (hoe klein dan ook) invloed kan uitoefenen hoe zorg vorm krijgt.

De vergaderzaal zat behoorlijk vol. Vol met wethouders en andere vertegenwoordigers van politieke partijen, de beleidsmedewerker en een enkele ervaringsdeskundige. Initiatiefnemer Johan Manders deed het voorwoord. Waarna Dirk den Hollander een verhelderende presentatie gaf over het fenomeen “ervaringsdeskundigheid”. Elk mens heeft in zijn leven tal van ervaringen, dat wil niet zeggen dat iedereen dus meteen ook een ervaringsdeskundige is. Een ervaringsdeskundige is op de eerste plaats iemand die mede door eigen ervaring weet waar hij het over heeft. Hij of zij heeft zijn eigen ervaringen doorleeft en kent zijn eigen verhaal. Hij kan reflecteren op zijn eigen verhaal, vanuit herstel, vanuit bruikbare kennis en vanuit solidariteit.

Daarnaast heeft hij ervaringskennis opgebouwd door met mensen in soortgelijke posities en met soortgelijke ervaringen informatie uit te wisselen. Een ervaringsdeskundige zet zijn ervaringen en zijn ervaringskennis bewust en expliciet in ter ondersteuning van herstelprocessen bij anderen of ter ondersteuning van de verbetering van de positie van mensen met psychische problemen en hun maatschappelijke kwetsbaarheid. Het ervaringsverhaal of herstelverhaal is bij uitstek één van de handvatten waarmee de ervaringsdeskundige zich onderscheidt van reguliere hulpverleners.

Al tijdens de presentatie van Dirk kwamen er vele vragen en opmerkingen. “Maar we moeten juist bezuinigen, dan kunnen we toch geen nieuwe mensen aannemen ? Wat gaan die “deskundigen” dan doen? Zijn die ervaringsdeskundigen wel objectief dan ? En hoe kan iemand met een verstandelijke beperking nou meebeslissen over beleid ?

Vragen waar ik graag een antwoord op wilde geven. Want iedereen kan meepraten over de zorg die hij of zij ontvangt. Als je tenminste bereid bent om goed te luisteren naar de cliënt. Als je moeite wilt doen om je cliënt zo goed als mogelijk te faciliteren. Als je durft in te zetten op de capaciteiten en het niveau van de cliënt. Wat allemaal begint bij het basale “respect hebben voor jezelf en de ander.” Dat blijkt voor sommige mensen nogal moeilijk.

Een van de aanwezigen, Wethouder Wim voor de incrowd, stelde de volgende vraag “Gaan die ervaringsdeskundigen dan in een groepje met elkaar praten en koffiedrinken ? Daar moest ik natuurlijk wel op reageren. En terwijl ik aan WW probeerde uit te leggen dat hoewel koffiedrinken op een gesloten afdeling wel degelijk een meerwaarde kan hebben, ikzelf als ervaringsdeskundige bijvoorbeeld zitting heb in de Strategiegroep Beleid en Veiligheid van de regionale zorgaanbieder GGzBreburg, ging hij gezellig met zijn buurman zitten kletsen….. Over respect gesproken.

Na de pauze werden we in 2 groepen opgesplitst om verder te discussiëren over de manieren waarop ervaringsdeskundigheid mogelijk ingezet zou kunnen worden in de zorg en de komende transities. In mijn groep bleek wederom hoe onbekend mensen zijn met ervaringsdeskundigen, sowieso onbekend met de psychiatrie. Wat men niet kent, heeft geen recht om besproken te worden. Terwijl in Gilze Rijen, na de transitie AWBZ, de nieuwe instroom voor ruim 1/3 cliënten met een psychiatrische problematiek betreft. Die moeten allemaal een indicatie krijgen van de gemeente.

Een gemeente die totaal niet weet over welke doelgroep ze praat. En wellicht ook niet wil praten, getuige de opmerking dat “wij er zijn om het beleid te toetsen binnen financiële kaders”. Wat niet betekent dat je dat beleid niet zou kunnen sturen. Dat kan wel degelijk als je daar belang aan hecht.

Tijdens de afronding werd meerdere keren gesteld dat het inzetten van ervaringsdeskundigheid verder onderzocht moest worden. Ook een experiment om een groep ervaringsdeskundigen met een bepaal budget indicaties af te laten geven werd genoemd. Voor mij de lichtpuntjes van de avond.

Of de meerwaarde van de inzet van ervaringsdeskundigheid binnen is gekomen bij het merendeel van de aanwezigen, durf ik echter te betwijfelen. Er is nog veel werk aan de winkel. Laten we beginnen bij echt naar elkaar luisteren. Voor Wethouder Wim weet ik wel een passende training….

Voor meer informatie:

http://www.deervaringsdeskundige.nl/kennis/

http://nl.wikipedia.org/wiki/Ervaringsdeskundige

http://www.trimbos.nl/ zoek op “Werk en opleiding ervaringsdeskundigen”

0