Hierbij zal ik mezelf even voorstellen. Ik ben Lotte en ben 28 jaar. Ik woon op mezelf in…

Niet communiceren is onmogelijk

Wij mensen communiceren altijd, of we nu willen of niet. Paul Watzlawick een vooraanstaande communicatiewetenschapper, geeft aan dat het onmogelijk is om niet te communiceren. Alles wat we doen, ook ‘niets’ doen heeft invloed op anderen. Kortom: ieder gedrag is een vorm van communicatie. Communiceren lijkt een gemakkelijke vaardigheid, maar dit is het niet. De bedoeling is dat de boodschap zo goed mogelijk wordt overgebracht zodat de ander begrijpt wat we willen zeggen, maar juist dát is de moeilijkheid is mijn ervaring. Door mijn fysieke beperking word ik er dagelijks mee geconfronteerd dat communicatie allesbehalve gemakkelijk is. Er ontstaat geregeld miscommunicatie. Aangezien ik vaak afhankelijk ben van anderen, is succesvolle communicatie essentieel om mijn leven zo normaal mogelijk te kunnen leiden. In dit blog leg ik je uit waarom dit zo is.

Aanwijzingen geven is iets wat je moet leren

Wanneer je in vele facetten van anderen afhankelijk bent, dan is succesvolle communicatie erg belangrijk. Toen ik op mezelf ging wonen werd dit mij al snel duidelijk. Bij Fokus (zij bieden aangepaste woonruimte aan mensen met een fysieke beperking of handicap) staat eigen regie hoog in het vaandel, dit vind ik mooi omdat ik op deze manier mijn leven kan leven zoals ik dat zelf wil.

Ik bepaal zelf wanneer ik assistentie wens en hoe deze wordt uitgevoerd. Dit betekent dat de medewerkers volledig afgaan op mijn aanwijzingen. In principe is het de bedoeling dat ik iedereen aan de hand van mijn aanwijzingen in staat stel om mij te helpen bij mijn zorgvraag ook mensen zonder enige opleiding of ervaring in de zorgsector. Dit was in het begin best even wennen, ik was vanuit thuis wel al gewend om mensen aan te sturen, maar nu kreeg ik te maken met circa 40 verschillende mensen die mij kwamen verzorgen. Als je een duidelijke aanwijzing wilt geven dan kom je er niet met: ‘Wil je een handdoek pakken uit de kast?’ Nee dan wordt het ineens: ‘Wil je uit de kleerkast aan de rechterkant een paarse handdoek pakken van de derde plank?’ Daarom is het ook belangrijk dat ik precies weet waar alles ligt in huis. Ook kwam ik erachter dat het belangrijk is om de kleinste details te benoemen. Zo moet ik niet vergeten om te zeggen dat ze bij het uittrekken van mijn rechterschoen mijn been niet naar buiten mogen draaien, dit omdat dit pijn veroorzaakt in mijn heup. Ook bij het naar bed gaan is het soms lastig om precies aan te geven hoe ik goed lig, maar dit is wel belangrijk omdat ik de gehele nacht in dezelfde houding lig. Gelukkig ben ik er door de jaren heen steeds beter in geworden om de aanwijzingen op een goede en duidelijke manier te verwoorden, althans dat zeggen de medewerkers.

Opkomen voor je eigen belangen

Wanneer je een fysieke beperking hebt, ben je afhankelijk van instellingen en bedrijven. Denk hierbij aan het UWV voor het verkrijgen van een uitkering of aangepast werk, de gemeente voor het krijgen van de benodigde aanpassingen in huis of een rolstoel, of het taxibedrijf dat verantwoordelijk is voor het aangepaste vervoer. Ik ben heel blij dat deze voorzieningen er allemaal zijn in Nederland, maar je krijgt het niet op je schoot geworpen. Wanneer je denkt recht te hebben op deze voorzieningen, dan is het heel belangrijk dat je weet welke wegen je moet bewandelen. Wanneer je hiervan op de hoogte bent, ben je er nog niet. Op kunnen komen voor je eigen belangen is essentieel. Je moet goed kunnen overbrengen waarom je denkt recht te hebben op de desbetreffende voorziening en hierbij zijn sterke en goed onderbouwde argumenten onmisbaar. Wanneer de boodschap die je wilt overbrengen niet juist wordt begrepen, dan is de kans groot dat je niet hetgeen krijgt waar je eigenlijk recht op hebt.

Communiceren doe je samen!

Miscommunicaties blijven bestaan

Ook wanneer je gewend bent om mensen aan te sturen en op te komen voor je eigen belangen, blijft miscommunicatie een bekend fenomeen. Ook ik heb er geregeld mee te maken. Dan denk je alles netjes en correct te hebben gecommuniceerd en ondanks een dubbelcheck gaat het alsnog mis. Zo had ik laatst online een taxirit geboekt waarbij ik netjes had aangegeven dat ik twee hulpmiddelen wilde meenemen. Om er zeker van te zijn dat de boeking duidelijk was, heb ik voor alle zekerheid nog telefonisch contact gehad met de centrale. Er werd gezegd: ‘Mevrouw alles staat correct geboekt.’ Na de dubbelcheck was ik gerust en hoefde ik mij hier niet druk over te maken. Helaas was niets minder waar, de chauffeur had doorgekregen dat er een extra groot hulpmiddel mee moest. Terwijl ik had doorgegeven dat het een elektrische rolstoel én een extra grote rolstoel betrof. Dit voorbeeld maakt duidelijk dat er ondanks veel ervaringen en een dubbele check toch altijd miscommunicaties blijven bestaan.

Neem de tijd en heb geduld

Persoonlijk vind ik dat communiceren een moeilijke vaardigheid blijft die je nooit volledig beheerst. Ondanks dat wil ik zeggen: ‘Blijf communiceren met elkaar.’ Juist om ervoor te zorgen dat je in verbinding blijft met de ander. Neem de tijd om je boodschap op een goede manier te zenden en heb het geduld om ervoor te zorgen dat de ander je begrijpt. Dit is altijd belangrijk, maar wanneer een ander afhankelijk van je is, is het extra van belang dat je hierbij stilstaat.

 

 

 

0